मुंबई : संपूर्ण देशाचे लक्ष लागून राहिलेल्या आणि अनेक राजकीय व कायदेशीर वादांना कारणीभूत ठरलेल्या 2008 सालच्या मालेगाव बॉम्बस्फोट प्रकरणात मोठा न्यायनिक निकाल समोर आला आहे. विशेष न्यायालयाने या प्रकरणातील सर्व सातही आरोपींना निर्दोष मुक्त केलं आहे.
यामध्ये भाजपच्या माजी खासदार साध्वी प्रज्ञासिंह ठाकूर, लेफ्टनंट कर्नल प्रसाद पुरोहित, निवृत्त मेजर रमेश उपाध्याय, अजय राहिरकर, सुधाकर द्विवेदी, समीर कुलकर्णी, आणि सुधाकर चतुर्वेदी यांचा समावेश आहे. सर्व आरोपींनी १७ वर्षांनी न्याय मिळाल्याबद्दल भावनिक प्रतिक्रिया दिल्या, तर समीर कुलकर्णींना तर कोर्टातच अश्रू अनावर झाले.
कोर्टाचं महत्त्वाचं निरीक्षण
विशेष न्यायालयाने निकाल देताना स्पष्ट केलं की, सरकारी पक्षाकडून कोणतेही ठोस आणि विश्वासार्ह पुरावे सादर करण्यात आले नाहीत.
मुख्य निरीक्षण पुढीलप्रमाणे:
- लेफ्टनंट कर्नल प्रसाद पुरोहित यांनी काश्मीरहून RDX आणलं आणि घरी बॉम्ब तयार केला, याचा कसलाही ठोस पुरावा उपलब्ध नाही.
- साध्वी प्रज्ञासिंह ठाकूर यांच्या मालकीची LML फ्रीडम मोटारसायकल स्फोटक लावण्यासाठी वापरण्यात आली होती, हे सिद्ध करण्यात सरकारी पक्ष पूर्णतः अपयशी ठरला.
- बॉम्बस्फोट घडवून आणण्यासाठी आरोपींनी बैठका घेतल्या होत्या, असा दावा केला गेला होता, पण याबाबत कोणतेही प्रत्यक्ष पुरावे सादर करता आलेले नाहीत.
या सगळ्या कारणांमुळे ‘शंका घेता येईल’ इतपत देखील विश्वासार्ह पुरावा उपलब्ध नसल्याचं कोर्टाने स्पष्ट केलं.
घटनेचा इतिहास – काय घडलं होतं 2008 मध्ये?
तारीख: 29 सप्टेंबर 2008
वेळ: रात्री 9:35
ठिकाण: मालेगाव, नाशिक जिल्हा
घटना: रमझान महिन्याच्या काळात मशिदीजवळ उभी असलेल्या LML फ्रीडम मोटारसायकलमध्ये लावलेला स्फोटक बॉम्ब मोठ्या आवाजात स्फोट झाला.
यात 6 जणांचा मृत्यू झाला तर 101 जण जखमी झाले होते. परिसरात प्रचंड तणाव आणि भीतीचं वातावरण पसरलं होतं.
१७ वर्षांची दीर्घ कायदेशीर लढाई
मालेगाव बॉम्बस्फोट प्रकरणाचा तपास आणि खटला अनेक वर्षं वेगवेगळ्या अडचणींमध्ये अडकला होता:
- एनआयए (NIA) आणि एटीएस (ATS) या तपास यंत्रणांमध्ये बदल
- सतत न्यायाधीशांच्या बदल्या
- बॉम्बे हायकोर्ट ते सुप्रीम कोर्ट या न्यायालयांमध्ये अनेक अपिल
- पुराव्यांच्या पुनर्परीक्षणासाठी वेळोवेळी अर्ज
या सगळ्यामुळे संपूर्ण खटला वर्षानुवर्षे लांबणीवर पडला होता. अखेर 17 वर्षांनी न्यायालयाने या प्रकरणात अंतिम निर्णय दिला.
प्रतिक्रिया :
साध्वी प्रज्ञा ठाकूर – “हा विजय केवळ माझा नाही, तर सत्याचाही आहे.”
प्रसाद पुरोहित – “माझ्यावर चुकीच्या पद्धतीने आरोप ठेवले गेले, सत्य अखेर उघड झालं.”
समीर कुलकर्णी – “हा माझ्यासाठी पुनर्जन्म आहे… माझ्या कुटुंबाला आणि समाजाला आता चेहरा दाखवता येईल.”
मालेगावमध्ये कडेकोट बंदोबस्त
निकालाच्या पार्श्वभूमीवर मालेगाव शहरात मोठ्या प्रमाणात पोलिस बंदोबस्त ठेवण्यात आला आहे. विशेषतः बॉम्बस्फोट घडलेला भिकू चौक परिसर पूर्णतः सील करण्यात आला असून, ड्रोनद्वारे देखील नजर ठेवण्यात येत आहे. स्थानिक नागरिकांमध्ये काहीशी भावनिक प्रतिक्रिया असून, घटनेच्या काही खुणा अजूनही तशाच आहे.
