माजी केंद्रीय मंत्री सुरेश कलमाडी यांचे ८१ व्या वर्षी पुण्यात निधन

पुणे : ज्येष्ठ काँग्रेस नेते, माजी केंद्रीय मंत्री आणि भारतीय ऑलिंपिक असोसिएशनचे (IOA) माजी अध्यक्ष सुरेश कलमाडी यांचे मंगळवारी (६ जानेवारी) पहाटे पुण्यात दीर्घ आजाराने निधन झाले. ते ८१ वर्षांचे होते. कुटुंबीय सूत्रांनी या वृत्ताला दुजोरा दिला आहे.

पुण्यातील नवी पेठ येथील वैकुंठ स्मशानभूमीत दुपारी ३.३० वाजता त्यांच्यावर अंत्यसंस्कार करण्यात येणार आहेत. त्यांच्या पश्चात पत्नी, मुलगा-सून, दोन विवाहित मुली, जावई आणि नातवंडे असा परिवार आहे.

सुरेश कलमाडी हे पुण्याच्या राजकीय जीवनातील एक प्रभावी आणि वादग्रस्त व्यक्तिमत्त्व मानले जात होते. त्यांनी अनेक वेळा पुण्याचे लोकसभेत प्रतिनिधित्व केले असून केंद्र सरकारमध्ये रेल्वे राज्यमंत्री म्हणूनही जबाबदारी सांभाळली होती.

कलमाडी यांनी आपल्या राजकीय कारकिर्दीची सुरुवात १९७७ मध्ये पुणे युवा काँग्रेसचे अध्यक्ष म्हणून केली. त्यानंतर अवघ्या एका वर्षात त्यांची महाराष्ट्र युवक काँग्रेसच्या अध्यक्षपदी नियुक्ती झाली. १९८० पर्यंत त्यांनी हे पद भूषवले.

राजकारणासोबतच क्रीडा प्रशासनातही त्यांचा मोठा दबदबा होता. १९८० मध्ये त्यांनी महाराष्ट्र अ‍ॅथलेटिक्स असोसिएशनचे अध्यक्षपद स्वीकारले. त्यांच्या कार्यकाळात मॉस्को ऑलिंपिकपूर्वी पुण्यात भारतीय खेळाडूंसाठी महत्त्वाच्या निवड चाचण्या आयोजित करण्यात आल्या.

१९८२ मध्ये ते राज्यसभेचे सदस्य झाले आणि त्यानंतर तीन अतिरिक्त टर्म त्यांनी वरिष्ठ सभागृहात काम केले. १९९६ मध्ये माजी पंतप्रधान पी. व्ही. नरसिंह राव यांच्या मंत्रिमंडळात त्यांनी रेल्वे राज्यमंत्री म्हणून काम पाहिले.

त्याच वर्षी, म्हणजेच १९९६ मध्ये, कलमाडी यांनी भारतीय ऑलिंपिक असोसिएशनचे अध्यक्षपद स्वीकारले. २०१२ पर्यंत त्यांनी हे पद सांभाळले. याशिवाय, २००० ते २०१३ या काळात त्यांनी आशियाई अ‍ॅथलेटिक्स संघटनेचे अध्यक्ष म्हणूनही काम केले. २०१५ मध्ये त्यांची आजीवन अध्यक्ष म्हणून नियुक्ती करण्यात आली.

मात्र, २०१० च्या राष्ट्रकुल क्रीडा स्पर्धेनंतर त्यांच्या कारकिर्दीला मोठा वाद लागला. स्पर्धेच्या आयोजनात मोठ्या प्रमाणावर आर्थिक अनियमितता झाल्याचे आरोप झाले. एप्रिल २०११ मध्ये सीबीआयने टायमिंग-स्कोअरिंग-रिझल्ट (TSR) प्रकरणात गुन्हेगारी कट आणि फसवणुकीच्या आरोपाखाली त्यांना अटक केली.

या प्रकरणात कलमाडी यांनी सुमारे १० महिने तिहार तुरुंगात घालवले. त्यानंतर त्यांना भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसमधून निलंबित करण्यात आले तसेच IOA अध्यक्षपदावरून हटवण्यात आले. या घोटाळ्यामुळे त्यांची राजकीय प्रतिमा मोठ्या प्रमाणावर डागाळली.

दीर्घ आणि बहुआयामी कारकिर्दीनंतर, सुरेश कलमाडी यांच्या निधनाने पुणे आणि देशाच्या सार्वजनिक जीवनातील एक महत्त्वाचा अध्याय संपुष्टात आला आहे.